I have lost my keys.Anahtarlarımı kaybettim (şimdi yok).
She has lived here for 5 years.5 yıldır burada yaşıyor.
Present perfect, Türkçe konuşanlar için en zor zamandır; çünkü Türkçede tek karşılığı yoktur. -di, -miş, -iyor bağlama göre birbirinin yerine geçer. Anahtar fikir şu: zaman belli değil, sonuç önemli.
Yapısı
| Olumlu | Olumsuz | Soru |
|---|---|---|
| I / you / we / they have seen it | I haven't seen it | Have you seen it? |
| he / she / it has seen it | she hasn't seen it | Has she seen it? |
Dört temel kullanım
| Kullanım | Örnek | Türkçe |
|---|---|---|
| 1. Deneyim | I have been to Paris. | Paris'e gittim (hayatımda). |
| 2. Şimdiyi etkileyen sonuç | I have lost my keys. | Anahtarlarımı kaybettim. |
| 3. Başlayıp süren | I have lived here for 5 years. | 5 yıldır burada yaşıyorum. |
| 4. Yeni olmuş | She has just arrived. | Az önce geldi. |
Zaman zarfları
| Zarf | Anlam | Örnek |
|---|---|---|
| already | zaten, çoktan | I have already eaten. |
| yet | henüz (olumsuz / soru) | Have you finished yet? |
| just | az önce | He has just left. |
| ever | hiç (soruda) | Have you ever been to Rome? |
| never | hiç (olumsuz) | I have never seen it. |
| for | …dir (süre) | for three years |
| since | …denberi (başlangıç) | since 2020 |
| so far | şimdiye kadar | So far, so good. |
| recently / lately | son zamanlarda | I've been busy lately. |
For ve since
| For | Since | |
|---|---|---|
| Ne söyler? | Süre | Başlangıç noktası |
| Örnek | for two hours | since 2 o'clock |
| Örnek | for five years | since 2020 |
Present perfect mi, past simple mı?
| Past simple | Present perfect | |
|---|---|---|
| Zaman | Belirli, bitmiş | Belirsiz, şimdiyle bağlantılı |
| Örnek | I lost my keys yesterday. | I have lost my keys. |
| Zarf | yesterday, last week, in 2010, ago | already, yet, ever, just, since, for |
| Odak | Ne zaman? | Sonuç ne? |
Past perfect
When I arrived, the train had left.Vardığımda tren gitmişti.
She had already eaten when I called.Aradığımda yemeğini yemişti.
had + V3 (önce olan) → V2 (sonra olan)
Present perfect continuous
Başlayıp hâlâ süren ya da az önce biten işlerin süresini vurgular: have/has been + V-ing.
I have been working for three hours.Üç saattir çalışıyorum.
It has been raining all day.Bütün gün yağmur yağıyor.
Sık yapılan hatalar
| Hata | Açıklama | Doğrusu |
|---|---|---|
| ✗ I have seen him yesterday. | Belirli zaman | ✓ I saw him yesterday. |
| ✗ I live here since 2020. | Süregelen: perfect | ✓ I have lived here since 2020. |
| ✗ She has went. | V3 gerekli | ✓ She has gone. |
| ✗ Have you ate? | V3 gerekli | ✓ Have you eaten? |
| ✗ I am working for 3 hours. | Perfect continuous | ✓ I have been working for 3 hours. |